اسقاط خودروهای فرسوده یکی از اقدامات مهم در راستای کاهش آلودگی هوا، بهینهسازی مصرف سوخت و نوسازی ناوگان حملونقل کشور است. در ایران، طرحهای مختلفی برای تشویق مالکان به اسقاط خودروهای فرسوده و جایگزینی آنها با خودروهای جدید در نظر گرفته شده است. این مقاله به بررسی مراحل و شرایط اسقاط خودروهای فرسوده در سال 1404 و مدارک مورد نیاز میپردازد.
پس تا انتها با KMC همراه باشید.
تعریف خودرو فرسوده
خودروی فرسوده به خودرویی گفته میشود که بهدلیل طول عمر بالا، کارکرد زیاد یا عدم توانایی در گذراندن معاینه فنی، دیگر برای حملونقل مناسب نباشد. در گذشته، سن خودرو تنها معیار فرسودگی بود. اما اکنون عوامل دیگری مانند میزان آلایندگی، ایمنی و شرایط فنی خودرو نیز در نظر گرفته میشود. بر اساس آییننامههای موجود، خودروهایی که برای دو دوره متوالی نتوانند معاینه فنی را پاس کنند، بهعنوان فرسوده شناخته میشوند.

سن فرسودگی برای انواع خودروها متفاوت است:
- خودروهای سواری شخصی: 15 سال
- خودروهای سواری عمومی بنزینی و گازسوز: 8 سال
- خودروی عمومی برقی یا تاکسی با کیفیت: 14 سال
- سواری دولتی: 13 سال
- وانت (عمومی و شخصی): 13 سال
- مینیبوس و اتوبوس عمومی: 10 سال
بیشتر بخوانید: نکاتی برای رانندگی سازگار با محیط زیست
شرایط اسقاط خودرو فرسوده
برای اسقاط خودرو، مالک باید شرایط خاصی را رعایت کند:
- سن خودرو: خودرو باید به سن فرسودگی رسیده باشد یا به دلیل شرایط فنی و آلایندگی، واجد شرایط اسقاط شناخته شود.
- مدارک مالکیت: ارائه اسناد مالکیت مانند سند رسمی، برگ سبز یا کارت خودرو الزامی است. در مواردی که سند وکالتی باشد نیز پذیرفته است.
- تسویه خلافی: خودرو نباید خلافی پرداختنشده داشته باشد.
- مدارک هویتی: ارائه کارت ملی و گواهینامه رانندگی مالک ضروری است.
- معاینه فنی: در صورت وجود، ارائه برگه معاینه فنی معتبر میتواند فرآیند را تسریع کند. هرچند خودروهای فرسوده معمولاً قادر به دریافت معاینه فنی نیستند.
- ثبتنام در سامانه: مالک باید در سامانههای مربوطه مانند سامانه نوسازی ناوگان و اسقاط خودروهای فرسوده (nnhk.ir) یا سامانه یکپارچه فروش خودرو ثبتنام کند.
مراحل اسقاط خودرو فرسوده
فرآیند اسقاط خودرو شامل مراحل زیر است که بهصورت گامبهگام توضیح داده میشود:

- اولین گام برای اسقاط خودرو، ثبتنام در سامانههای آنلاین مربوطه است. مالکان میتوانند به سایت سامانه نوسازی ناوگان به نشانی nnhk.ir برای ثبتنام در طرحهای اسقاط نقدی یا جایگزینی، مراجعه کنند.
- ثبت اطلاعات خودروی فرسوده و قبول شرایط و قوانین
- ورود اطلاعات شخصی و سپس ورود اطلاعات خودروی فرسوده
- انتخاب طرح اسقاط: دو طرح اصلی برای اسقاط خودرو وجود دارد:
- طرح نقدی: در این طرح، مالک، خودرو را به مراکز اسقاط تحویل میدهد و پس از دریافت گواهی اسقاط، مبلغی بهعنوان ارزش لاشه خودرو دریافت میکند. بر اساس آییننامه سال 1403، خودروهای شخصی با عمر 20 تا 25 سال میتوانند تا سه گواهی اسقاط، هر کدام به ارزش 35 میلیون تومان دریافت کنند.
- طرح جایگزینی: در این طرح، مالک، خودروی فرسوده را تحویل میدهد و با دریافت گواهی اسقاط، میتواند خودروی جدیدی با تخفیف یا تسهیلات خریداری کند.
- ارسال درخواست و نهایی کردن آن.
- پس از ثبتنام و دریافت پیامک تأیید، مالک باید خودرو را به یکی از مراکز اسقاط مجاز تحویل دهد. لیست این مراکز در سایت khodrofarsoodeh.com یا nosazi.org قابل مشاهده است. در مرکز اسقاط، مدارک و خودرو بررسی میشوند تا اصالت آنها تأیید شود. سپس خودرو از چرخه حملونقل خارج شده و سند آن باطل شود.
- پس از تحویل خودرو، فرآیند اسقاط شامل برش ستونها، سوراخ کردن موتور، و بازیافت قطعات انجام میشود. سپس گواهی اسقاط صادر میشود که نشاندهنده خروج قانونی خودرو از ناوگان فعال است. این گواهی برای طرحهای جایگزینی یا دریافت وجه نقد ضروری است.
مدارک مورد نیاز
برای اسقاط خودرو، ارائه مدارک زیر لازم است:
- سند مالکیت خودرو (سند قطعی یا وکالتی)
- برگ سبز خودرو
- کارت خودرو
- کارت ملی و گواهینامه رانندگی مالک
- گواهی عدم خلافی
- بیمهنامه خودرو
- برگه معاینه فنی
مزایای اسقاط خودرو
مزایای اسقاط خودروهای فرسوده برای مالکان، محیطزیست و جامعه به شرح زیر است:
- کاهش آلودگی هوا: خودروهای فرسوده، آلایندههای زیادی تولید میکنند. اسقاط آنها به بهبود کیفیت هوا کمک میکند.
- صرفهجویی در مصرف سوخت: طبق گزارشها، اسقاط 72 هزار خودرو در سال گذشته منجر به صرفهجویی 666 میلیون لیتر سوخت شد.
- تسهیلات مالی: مالکان میتوانند از وامهای 300 تا 500 میلیون تومانی با بازپرداخت 36 تا 42 ماهه برای خرید خودروی جدید استفاده کنند.
- افزایش ایمنی: خودروهای فرسوده به دلیل نقص فنی و ایمنی پایین، خطرناک هستند. جایگزینی آنها با خودروهای جدید ایمنی جادهها را افزایش میدهد.
جمعبندیاسقاط خودروهای فرسوده گامی موثر در جهت کاهش آلودگی، صرفهجویی در منابع و افزایش ایمنی است. با آگاهی از شرایط و مراحل این فرآیند، مالکان میتوانند از مزایای آن مانند تسهیلات مالی، معافیت از جریمهها و امکان خرید خودروی جدید بهرهمند شوند. اگر خودروی فرسودهای دارید، پیشنهاد میشود هرچه زودتر برای اسقاط آن اقدام کنید. |


